Ontwerp van kleine model­spoor­banen

Stadsbaan

Stadsbaan
[200×50 cm²]
 Goederenloods
 Lage brug
 Fabrieksterrein
 Achtergrond
 Visuele afscherming

Dit baanplan is gemaakt op verzoek van Holland Scale, maker van schaalmodellen van Nederlandse huizen. Doel was een typische Nederlandse baan te maken. Het plan is ook gepubliceerd op de Holland Scale website.

Het plan stelt enkele industrie-aansluitingen voor in een stad. Centraal is een gracht, die door de spoorbaan gekruist wordt door een lage brug. Het zichtbare gedeelte van de baan dient in iedere geval aan de rechterkant te worden aangesloten met een “fiddle yard”. Maar als aan de linkerkant ook een “fiddle yard” komt zijn er natuurlijk meer mogelijk­heden. Ook is het mogelijk er een tentoon­stellingsbaan van te maken door beide zijden aan elkaar te koppelen tot een lus.

Sporen 1 en 2 zijn doorgaande sporen. De sporen 1ª en 2ª kunnen als doorgangspoor of als opstel­spoor gebruikt worden, naargelang de inrichting van het “fiddle yard”. Spoor 3 is een opstel­spoor voor goederenwagens, spoor 4 voert naar een goederenloods en spoor 5 is het aansluitspoor voor een machinefabriekje of iets dergelijks. Alle rails zijn Roco-Line, gemaakt door Roco. De wissels zijn de slanke 10 graden uitvoeringen. De overige sporen zijn flex-rails.

De industriegebouwen en zijn gewijzigde Kibri bouwpaketten, te weten B-9462, B-9782 en B-9786. Deze gebouwen hebben naar mijn mening voldoende Hollands karakter om hier gebruikt te kunnen worden. De overige gebouwen zijn een combinatie van Holland Scale stadshuizen, samengebouwd tot een groter geheel. Beide huizenrijen, rechtsvoor en linksachter, zijn naar eigen inzicht samen te stellen. De gebouwen zijn zo geplaatst dat de overgangen naar de “fiddle yards” gemaskeerd worden. De gebouwen dienen dus enige hoogte te hebben. De overgang wordt ook gemaskeerd door de visuele afschermingen , die werken als de zijgordijnen op een toneel. is de achtergrond van het geheel.

Treinmaterieel

Het spoorbedrijf is eenvoudig. Bij dit ontwerp ligt wederom de nadruk op rangeren. Deze rangeerdienst kan door een rangeerlokomotief worden uitgevoerd. De passagiersdienst zou ik eenvoudig houden. Een treinstel, bijvoorbeeld een tweebaks “Sprinter”, is voldoende om volgens starre dienstregeling een treindienst te simuleren. Je zou dit diorama dan ergens aan de lijn Rotterdam–Hoek van Holland kunnen denken. Wanneer langere treinen of treinstellen gewenst zijn, dienen ook de “fiddle yards” aan beide zijde verlengd te worden. Voor de goederendienst is er voldoende keuze aan binnen- en buitenlands goederenmaterieel om een interessant bedrijf mogelijk te maken. Goederenlokomotieven en rangeerlokomotieven zijn verkrijgbaar voor bijna alle tijdperken. Aan u de keuze.

Het ontwerp zelf is niet zozeer aan een tijdperk gebonden. Maar daarbij moet natuurlijk wel opgemerkt worden dat tegenwoordig het aantal aansluitsporen voor fabrieken beperkt is en Railion en haar concurrenten liever bloktreinen laten rijden. Maar daar hoeft u zich weeer niets van aan te trekken.

 De spoorlijn naar Dordrecht liep lange tijd verhoogd door de stad Rotterdam. Deze foto toont de situatie tussen 1890 en 1905 bij station Beurs. Nu ligt de spoorlijn en het station ondergronds.

De Beurs en Station Beurs in Rotterdam tussen 1890 en 1905
Voorstel voor de “fiddle yards

Hieronder is mijn voorstel voor de verdekte opstel­sporen weergegeven. Hier worden, om ruimte te besparen, de 15 graden wissels van Roco-Line gebruikt. U kunt een en ander inrichten zoals u wilt en waarschijnlijk zijn er betere oplossingen te bedenken. Wat ik in ieder geval wel zou doen is de aansluit- en opstel­sporen ook door laten lopen naar het onzichtbare gedeelte. Zo hebben die sporen tenminste ook wat lengte.

Stadsbaan

— Advertentie —